Inleiding en samenvatting...
Start pagina: 13 juni 2001
Laatst bijgewerkt: 17 december 2002


In de jaren 1954 - 1966 bestond in Nederland de Jeugd Luchtvaart Brigade (JLB). De doelstelling was de Nederlandse Jeugd ge´nteresseerd te doen raken in de luchtvaart.

Vertegenwoordigers van de Koninklijke Nederlandse Vereniging voor de Luchtvaart kwamen enkele jaren voor de oprichting van de JLB in contact met officials van de in Amerika active jeugdorganisatie "Civil Air Patrol" - en in Canada de "Air Cadet League of Canada". Het resultaat van die contacten was een uitwisseling van vijf Amerikaanse CAP-cadetten tegen vijf jeugdige K.N.V.v.L-leden. Ook met de Canadese A.C.L.C. kwam een succesvolle uitwisseling tot stand. Aan de hand van de gegevens, welke de K.N.V.v.L. verzamelde, bleek dat men in de Verenigde Staten en Canada met de activiteiten van de C.A.P. en A.C.L.C. de jonge generatie aansprak en dat daarmee in korte tijd opvallende resultaten had geboekt.

In Nederland bestudeerde men de mogelijkheden om een dergelijke, aan Nederlandse begrippen aangepaste, organisatie in het leven te roepen. Het werd zelfs een "nationaal belang" gevonden en met voortvarendheid ging men aan de slag.

De Raad der Jeugd Luchtvaart Brigade werd gevormd en hierin kregen zitting:

  • de Voorzitter van de K.N.V.v.L,
  • de Chef van de Luchtmachtstaf
  • de Vlagofficier van de Marine Luchtvaartdienst,
  • de Directeur-Generaal van de Rijksluchtvaartdienst en
  • de President-Directeur van de K.L.M.

De "Grote Vijf" benoemden een comitÚ van plaatsvervangers, het z.g. Uitvoerende ComitÚ, dat de grondregels ontwierp en zaken van organisatorische en huishoudelijke aard regelde.

Na een bescheiden propaganda-actie onder de Haagse jeugd van 16 tot 19 jaar (men wilde eerst ervaring opdoen met een groep van circa 50 man) kwamen de aanmeldingen vlot binnen en in december 1953 konden de gegadigden voor het J.L.B. lidmaatschap de plannen horen, waarna de oprichting volgde op 9 januari 1954.

Zo ontstond de J.L.B.-groep 's-Gravenhage. De groep werd ingedeeld in 3 secties met als Sectie-Commandanten, de heren R.E. Driessen, F. de Wolf en H. van Wijck. Groepscommandant werd de heer J. van der Caaij.

In maart 1954 werd de groep 's-Gravenhage op vliegbasis Ypenburg door de toemalige Minister van Verkeer en Waterstaat, Dr. J. Algera, ge´nstalleerd. Daarna werden op diverse Nederlandse vliegvelden een groep gevestigd (1955 - Amsterdam; 1956 - Twenthe; 1957 - Rotterdam en Kennemerland; 1959 - Woensdrecht en Groningen). In 1963 was de groep Leeuwarden in oprichting.

Leden van de JLB waren gekleed in een tenue, dat sterk leek op een luchtmachtuniform. De JLB was echter geen militairistische of semi-militairistische organisatie. De KNVvL benadrukte herhaaldelijk, dat het om een civiele organisatie ging. EÚn van de doelstellingen was wel de jeugdige leden zodanig te bewegen, dat zij later een baan in de luchtvaart zouden aanvaarden (militair of civiel). Veel kader was   afkomstig van met name de Luchtmacht en de Marine Luchtvaart dienst. Ook het beoefenen van z.g. orde-oefeningen (excercitie) stond op het programma. De cadetten kregen onderricht in vakken, zoals aerodynamica, (vliegtuig)motortechniek, navigatie, meteorologie e.d. Afhankelijk van de faciliteiten op de basis van de club kon men oefenen in linktrainers; (mee)vliegen in zweef- en motorvliegtuigen; het theoretisch vliegbewijs A behalen en zelfs opgaan voor het examen vliegbewijs A. Er werden jaarlijks terugkerende zomerkampen op ÚÚn van de Nederlandse militaire vliegvelden georganiseerd, waarbij ook cadetten uit soortgelijke clubs uit het buitenland werden uitgenodigd. Ook werden Nederlandse cadetten uitgewisseld met het buitenland. Er werden tussendoor kleinere kampen gehouden en excursies naar fabrieken, werkplaatsen en vliegshows gemaakt. Onderlinge wedstrijden in luchtvaartkennis, vliegtuigherkenning en orde-oefeningen vergrootten de clubgeest.

In 1959 telde de JLB ongeveer 250 cadetten en 30 kaderleden. Dat aantal was het ook nog in 1963. De nieuwe Nationaal Commandant in 1963 riep de leden op met name de kaderfuncties te versterken. Er was nog genoeg interesse om lid te mogen worden. In 1963 en 1964 waren er nog volop activiteiten, maar in 1966 werd de JLB opgeheven. De tijden waren veranderd. Wat de oorzaken waren van het opheffen van de JLB hopen we nog eerdaags te weten te komen.

De J.L.B.-leden kregen na de opheffing de gelegenheid lid te worden van een andere luchtvaartclub, aangesloten bij de K.N.V.v.L. Hoeveel van deze leden daarvan gebruik maakten, is niet bekend. Op de vliegbasis Twenthe is thans nog de luchtvaartclub L.O.C. actief. Een aantal oud-JLB'ers is in deze club actief of op andere wijze nog daaraan verbonden. Het L.O.C. beschouwt zich als de "opvolger" c.q. de "voortzetting" van de Jeugd Luchtvaart Brigade. Nog enkele jaren daarna worden in georganiseerd verband in ieder geval tot en met 1970 zomerkampen georganiseerd op o.a. vliegbasis Twenthe en het MVK De Kooy.

Vast staat, dat een aantal oud-leden van de J.L.B. een betrekking heeft gevonden in de luchtvaartbranche. Een nog groter aantal heeft tot op heden belangstelling in de luchtvaart gehouden. In zoverre is de doelstelling van de J.L.B. wel behaald.